Görlitz - Największy zabytkowy zespół urbanistyczny w Niemczech i kandydat na listę światowego dziedzictwa kultury UNESCO

Komunikat o błędzie

  • User warning: The following module is missing from the file system: imagcache_actions. In order to fix this, put the module back in its original location. For more information, see the documentation page. in _drupal_trigger_error_with_delayed_logging() (line 1128 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/includes/bootstrap.inc).
  • Notice: Undefined offset: 1 in user_node_load() (line 3696 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/modules/user/user.module).
  • Notice: Trying to get property of non-object in user_node_load() (line 3696 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/modules/user/user.module).
  • Notice: Undefined offset: 1 in user_node_load() (line 3697 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/modules/user/user.module).
  • Notice: Trying to get property of non-object in user_node_load() (line 3697 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/modules/user/user.module).
  • Notice: Undefined offset: 1 in user_node_load() (line 3698 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/modules/user/user.module).
  • Notice: Trying to get property of non-object in user_node_load() (line 3698 of /var/www/vhosts/poznajsaksonie.pl/httpdocs/modules/user/user.module).

Widok na kościół Piotra i Pawła oraz budynek WeidehausDla wielu najpiękniejsze niemieckie miasto. Największy jednolity zabytkowy zespół urbanistyczny w całych Niemczech, obejmujący około 4000 w większości odrestaurowanych zabytkowych budowli o różnorodnych stylach architektonicznych. Miejsce kręcenia oskarowych filmów z udziałem światowych gwiazd. Miasto o bogatej historii, przez środek którego przebiega 15 południk. A Ty słyszałeś tylko o wysokim wskaźniku bezrobocia i skandalach politycznych.

 

Lokalizacja: Przy granicy polsko-niemieckiej

Postój: Am Parkplatz

Restauracje: liczne

Czas zwiedzania: cały dzień

 

Tak, nadszedł czas, by wybrać się do wysuniętego najdalej na wschód saksońskiegoUlczka Känzelstrasse w Görlitz miasteczka.  Przez Görlitz przejeżdża właściwie każdy, kto w tej okolicy przekracza granicę z Polską. Ale jak często Polacy zatrzymują się tu w celach choćby częściowo turystycznych? Czy warto? Postanowiliśmy to sprawdzić.

Do Görlitz wybraliśmy się w słoneczną, choć dosyć zimną lutową niedzielę. Nasze pierwsze wrażenia od razu były pozytywne: wspaniale odrestaurowane śródmieście i starówka, przepiękne kamienice, liczne knajpki i restauracje i całkiem spora jak na tę porę roku liczba turystów. Starówka Görlitz jest
Dolny rynek w Görlitznawet wzorcowym przykładem realizacji konserwacji i renowacji zabytkowych budynków. To zachęciło nas do bardziej szczegółowego zwiedzania. Jednak nie tylko to: dowiedzieliśmy się, że Görlitz w takim kształcie  istniało jeszcze przed wojną. Okazało się, że bombardowania i działania wojenne nie wyrządziły tu praktycznie żadnych szkód (ponoć zniszczonych zostało dosłownie tylko kilka budynków). Po całodniowej wycieczce wciąż czujemy niedosyt. Jeden dzień to zdecydowanie zbyt mało, aby wszystko zobaczyć w tym pięknym mieście. Oczywiście, uda się odwiedzić i zobaczyć z zewnątrz najbardziejDom Biblijny i muzeum miejskie w Görlitz popularne zabytki, takie jak ratusz, wieże, starówki, jednak według mnie koniecznie trzeba także udać się przynajmniej do jednego z kilku znajdujących się tu muzeów. No i trzeba też pomyśleć o rozrywce dla najmłodszych!

Przyjeżdżając do Görlitz warto sobie zaplanować określoną trasę już wcześniej i zabrać ze sobą mapę. Miasto bardzo dobrze zwiedza się w formie rundy. Przy większości zabytków znajdują się tablice informacyjne także w języku polskim. Naszą wycieczkę zaczynamy na runku dolnym Schody ratuszowe (Untermarkt). Görlitz, podobnie jak na przykład  Freiberg posiada dwa place rynkowe.  Na dolnym rynku mieszczą się najbardziej znaczące domy patrycjuszy. Zaraz przy wejściu od strony ulicy Brüderstraße mieście się najstarszy mieszczański dom niemieckiej renesansowej sztuki architektonicznej, zwany Schönhof, pochodzący z XVI wieku. Dziś mieści się w nim Muzeum Śląskie. Część budynków na tym rynku należała do najbogatszych mieszkańców trudniących się handlem lub zasiadających w radzie.  Cechą charakterystyczną są szerokie pomieszczenia halowe, które pełniły niegdyś funkcję wystawową. Pośrodku rynku stoi piękna fontanna Neptuna z XVIII wieku. Jednym z ciekawszych budynków jest tak zwana Waga, czyli miejsce, w której niegdyś dokonywane były pomiary wagi towarów. Warto zwrócić na jej zdobienia, przedstawiające znamienitych mieszkańców miasta. Trzeba w tym miejscu zaznaczyć, że Görlitz posiada bogatą tradycję handlową sięgającą średniowiecza. Ostatecznie miasto leżało na szlaku handlowym Via Regia, któryMuzeum Śląskie stanowił dla mieszkańców źródło wielu profitów. Wiązało się to także z przybywaniem w te rejony licznych kupców z Czech i dalej z południa, co miało także swoje odzwierciedlenie w architekturze. Kolejnym ciekawym budynkiem jest dom przy ulicy Neißestraße 30 z barokową fasadą. Mieści się w nim dziś muzeum miejskie (wstęp 5,00 euro) oraz znana z wielu prospektów jedna z najstarszych w Saksonii biblioteka. Ze względu na zdobienia budynku nie sposób przeoczyć. Przylega do niego inna piękna budowla, zwana  biblijnym domem – ze względu na przepiękne Ulica Brüderstraßepłaskorzeźby, przedstawiające sceny  z Nowego i Starego Testamentu. Idąc dalej  uliczką w dół zachwycaliśmy się  odremontowanymi przepięknymi kamieniczkami. Zachwyciły nas też kręte wąskie uliczki, które zamiast asfaltu pokryte są zadbaną kostką brukową. Przykładem jest ulica Kränzelstraße.  Wkrótce docieramy do mostu przebiegającego przez granicę – jest to „kładka” dla pieszych. Tuż obok po drugiej stronie Nysy w rzędzie ładnych kamieniczek mieści się  dawny dom Jakuba Böhme, słynnego filozofa i mistyka (z zawodu szewca), żyjącego na przełomie XVI i XVII wieku, z powodu którego do GörlitzGórny rynek Görlitz przyjechał nawet Nicolas Cage (ponoć jego fan).  W domu tym mieści się dziś muzeum. Stąd widzimy już wspaniały kościół Piotra i Pawła z dwiema przepięknymi wieżami, widocznymi z niemal każdego punktu miasta. Jest to pięcionawowy kościół halowy z XV wieku, niestety w czasie naszej wizyty był zamknięty. Tuż obok znajduje się budynek zwany Weidehaus, jeden z najstarszych budynków świeckich w Görlitz. Nazwa pochodzi od słowa „Waid”, czyli urzetu farbierskiego, rośliny służącej do barwienia tkanin na niebiesko. Budynek ten stanowił skład Wieże kościoła widziane z dzielnicy Nikolaivorstadttego gatunku rośliny. Idąc wiodącą od kościoła ulicą Peterstraße dotrzemy do kolejnego ciekawego obiektu, a mianowicie wieży Mikołaja, przy którym po drugiej stronie ulicy znajduje się „Zwinger”,  czyli międzymurze. Na temat międzymurza możemy poczytać na tablicy informacyjnej w języku polskim.  Przed nami rozpościera się teraz dzielnica Nikolaivorstadt. Warto się do niej udać, gdyż jest to obszar najstarszego znanego tutaj osiedla. Z niego najprawdopodobniej wywodzi się miasto.  Urocze kręte uliczki i zadbane domki robią wspaniałe wrażenie. Spoglądając wstecz zobaczymy majestatyczne wieże kościoła Piotra iReichenbacherturm oraz rotunda Keisertrutz Pawła. Jednym z najciekawszych tu zabytków jest kościół Mikołaja z przylegającym do niego cmentarzem oraz Święty Grób (przy ulicy Heilige-Grab-Straße), będący w rzeczywistości imitacją prawdziwego grobu Chrystusa w Jeruzalem. Wstęp do parku z kapliczką i imitacją grobu kosztuje 2 euro. Stąd udajemy się z powrotem na dolny rynek. W jego drugiej części znajduje się renesansowy budynek dawnej apteki, pochodzący z XV wieku. Na budynku umieszczono Kapliczka Świętego Grobuzegar słoneczny. Dziś znajduje się tu klimatyczna kawiarnia. Szczególną atrakcją jest też dom z „łukiem szeptu” (gotycki portal łukowy) – jeśli jedna osoba powie coś szeptem po jednej stronie łuku, druga osoba po drugiej stronie wyraźnie to usłyszy. Warto to przetestować z dziećmi!  Naprzeciw znajduje się wzniesiony w 1706 roku budynek „starej giełdy”. Dolny rynek od zachodniej strony zamykany jest przez ratusz.   Warto tu zwrócić uwagę na herby istniejącego w średniowieczu górnołużyckiego związku sześciu miast, do którego należał też polski Lubań. Najstarszą i chyba najpiękniejszą częścią ratusza są schody i mównica, znajdujące się przy wejściu na ulicę Brüderstraße i muzeum śląskiego. Ciekawostką natomiast są dwa zegary szłoneczne na ratuszowej wieży. Schody zostały stworzone w pierwszej połowie XVI wieku i uznawane są za wspaniałe dzieło wczesnego renesansu. Na schodach znajduje się figura Justitii, rzymskiej bogini sprawiedliwości, która miała symbolizować wysokie znaczenie wymiaru sprawiedliwości dla miasta.

Kolejnym punktem jest rynek górny (Obermarkt), do którego docieramy wspominaną jużHall zabytkowego dworca Görlitz ulicą Brüderstraße. Po lewej stronie znajduje się kościół świętej trójcy, dawny kościół Franciszkanów z XIII wieku.  Z zabytków na górnym rynku najbardziej spodobała mi się „uliczka zdrajców”, znajdująca się mniej więcej pośrodku prawego skrzydła. Dziwna nazwa uliczki wiąże się z wydarzeniem historycznym. Otóż w 1527 roku niezadowoleni sukiennicy z Görlitz planowali obalić radę miasta. Niestety w dniu spisku zegar na wieży kościoła o siedem minut za wcześnie wybił pełną godzinę, przez co spiskowcy zbyt wcześnie wyszli z ukrycia i wpadli w ręce strażnika. Spisek został przez to odkryty. Część z uczestników została natychmiast stracona, zaś uliczka prowadząca do ich ukrycia została nazwana ku przestrodze „uliczką zdrajców”. Do dziś zegar na wieży kościoła świętej trójcy wybija pełną godzinę siedem minut wcześniej, co jest powodem zdziwienia osób będących tutaj po raz pierwszy.

Po zachodniej stronie górnego rynku wznosi się wieża
Secesyjny dom handlowyReichenbacher Turm
. Podobnie jak inne wieże obronne w mieście, była ona zamieszkiwana jeszcze do początku XX wieku. Jej początki sięgają XIV wieku, dziś mieści się tu część wystaw muzeum kulturtalno-historycznego (wstęp 3,00 euro). Po drugiej stronie ulicy znajduje się rotunda Keisertrutz, która stanowiła część murów obronnych miasta (była jednym z 32 bastionów) i była połączona z wieżą Reichenbacher Turm. W czasie Wojny Trzydziestoletniej skutecznie bronili się w niej Szwedzi przed atakiem wojsk cesarskich (nazwa wiąże się właśnie z tym wydarzeniem). Bastion mieści dziś muzeum kulturalno-historyczne. W zeszłym roku (2011) w bastionie odbywała się 3. saksońska wystawa krajowa poświęcona średniowiecznemu szlakowi handlowemu Via Regia.

Trasa wycieczki biegnie dalej obok teatru miejskiego, który swoim wnętrzem przypomina ponoć drezdeńską operę Sempera (nie mieliśmy okazji tego zweryfikować). Poprzez plac Demianiplatz trafiamy do kościołaPasaż handlowy Marii Panny. Tuż obok stoi znany głównie z częstych wypadów zakupowych z Polski secesyjny dom towarowy. Niestety dom ten jest dziś w głównej mierze nieczynny, znajduje się w nim już tylko drogeria na parterze. Nie zmienia to jednak faktu, że można do niego wejść i obejrzeć wnętrze wraz ze szklaną kopułą.  Na placu znajduje się tez kolejna wieża, zwana grubą wieżą (lub też wieżą Marii Panny).

Z tego miejsca blisko już jest do placu Postplatz, przy którym znajduje  zabytkowy budynek poczty. Pośrodku placu stoi piękna fontanna Uliczka zdrajcówkobiety trzymającej muszlę, nazywana przez mieszkańców miasta „Muschelminna”. Plac otaczają imponujące budynki administracyjne, między innymi budynek dawnego hotelu, zdobionego pięknymi rzeźbami. Bezpośrednio od placu odchodzi znana ulica zakupowa Berliner Straße. Została ona w ostatnim czasie pięknie odrestaurowana. Jej budynki okresu grynderskiego są zachwycające, podobnie jak  piękny secesyjny strassburski pasaż handlowy, w którym mieszczą się liczne sklepiki i restauracje.  Spacer po Berliner Straße to prawdziwa przyjemność. Ulica prowadzi do  okazałego budynku dworca głównego, wybudowanego z wielkim rozmachem na początku XX wieku. Trzeba pamiętać, że był to okres rozkwitu kolei żelaznej. W latach dwudziestych i trzydziestych ubiegłego stulecia było to główne połączenie do metropolii niemieckich (Drezna, Berlina, Wrocławia). Koniecznie trzeba zajrzeć do jego hallu, jest naprawdę piękny (choć niewielki), mnie jednak spodobał się bardziej niż choćby dworzec we Wrocławiu (nie porównuję tu  stopnia zadbania).

Z całą pewnością warto też udać się na przechadzkę okolice mniej uczęszczane przezRatusz Görlitz turystów. Görlitz jest przepięknym miastem i wszędzie napotkać można wspaniałe budynki mieszkalne lub inne zabytkowe budowle. Mnie zachwycił szczególnie plac Wilhelmsplatz. Doskonałym miejscem na wyciszenie jest park miejski, przypominający swoimi rozmiarami i wyposażeniem parki wielkomiejskie. Na obrzeżach parku, całkiem blisko granicy znajduje się też znacznik 15 południka. Czas w Görlitz wskazywany jest więc z najwyższą dokładnością.

Ze względu na doskonały stan  oryginalnie zachowanych budynków, a właściwie to całych dzielnic, w Görlitz często kręcone są filmy historyczne z udziałem światowej sławy gwiazd. I tak na przykład powstawały tu sceny do oskarowego filmu „Bękarty wojny” z udziałem Brada Pitta, „Lektor”, w którym wystąpiła Kate Winslet (nagrodzona zresztą za tę rolę Oskarem), a ostatnio „Zakochany Göthe” z udziałem Moritza Bleibtreu.  Niechaj to będzie kolejny argument, dla którego warto przyjechać do Görlitz!

Życie nocne w GörlitzZ pewnością nie wymieniłam tu wszystkich zabytków miasta, ale myślę też, że nie sposób je wszystkie zobaczyć w ciągu jednego dnia. Nie wspomniałam na przykład o synagodze z początku XX wieku. Synagoga ta jako jedyna byłą jedyną niezniszczoną w całej Saksonii w czasie pogromu kryształowej nocy w 1938 roku.

A trzeba przecież też coś zjeść i czegoś się napić. A propos picia. W Görlitz produkowane jest przepyszne piwo „Landskron”. Podawane jest praktycznie w każdym lokalu. Polecam zwłaszcza ciemne. Ciekawostką jest tramwaj
 restauracyjny
jeżdżący po mieście, przedsięwzięcie browaru Landskron. Oczywiście istnieje także możliwość zwiedzania browaru lub jego muzeum (cena wycieczkę 7,00 euro za osobę, w cenie degustacja piwa). Oprowadzanie odbywa się w każdą sobotę oFontanna w Görlitz godzinie 11.00.  Okolica browaru może być także ciekawa dla dzieci. W położonym tuż obok parku kursuje dziecięca lokomotywa. Może być to świetna rozrywka dla najmłodszych.  Należy jednak pamiętać, że lokomotywa kursuje tylko w weekendy. Maluch mogłyby być także zainteresowane wycieczką do ZOO Görlitz (Zittauer Str. 43). Wstęp kosztuje tylko 4,50 euro, a podziwiać możemy rozmaite egzotyczne gatunki zwierząt, takie jak pandy, jaki, koczkodany i wiele innych. Ponadto w Görlitz możemy odwiedzić muzeum natury Senckenberg (Am Museum 1); wstęp kosztuje 3,00 euro.  Dzieci z pewnością wybiorą się też chętnie do muzeum zabawek (Rothenburger Str. 7).

W ciągu roku w Görlitz odbywają się rozmaite wydarzenia kulturalne. Jedną z ciekawszych Streetart @ fokus Festival 2011 (Foto: Markus Lippold)dla dzieci i młodzieży jest polsko-niemiecki festiwal kultury młodzieżowej fokus. Festiwal ten organizowany jest już od kilku lat na terenie starej rzeźni w Görlitz. Trwa on przez dwa weekendowe dni każdego roku we wrześniu.  Fokus jest najlepszym przykładem na to, że na tutejszym terenie przygranicznym coś się jednak dzieje i że jest wielu chętnych do działania.  Organizatorem jest stowarzyszenie Second Attempt e. V, któremu na sercu leży przede wszystkich los młodych ludzi z tego rejonu. Co ważne, oferta kierowana jest nie tylko do dzieci i młodzieży niemieckiej. Jak sama nazwaBMX @ fokus Festival 2011 (Foto: Michael Lippold) wskazuje w festiwalu biorą też udział Polacy. A o co chodzi? Pomysł powstał w związku zastaną sytuacją  gospodarczą i polityczną rejonu przygranicznego – wysoki poziom bezrobocia, niewielkie perspektywy rozwoju, zwiększona działalność środowisk prawicowych. Wszystko to oddziałuje oczywiście na życie kulturalno-społeczne mieszkańców. Młodzież nie wie co zrobić z wolnym czasem, wpada na głupie pomysły i koło się zamyka. Festowal fokus przerywa to koło. Organizuje wielką imprezę przepełnioną zabawami, grami, sportem, koncertami i tańcem, na którą mogą wybrać się wszyscy zainteresowani i w tym wszystkich uczestniczyć – za darmo! Można sobie pojeździć  na deskorolce, wziąć udział w projekcie grafitt, wypróbować sztuki walki, wypróbować technikę medialną, DOUBLE TROUBLE Breakdance Contest @ fokus Festival 2011 (Foto: Markus Lippold)zagrać w piłkarzyki, pójść na seans filmowy, nauczyć się tańca breakednace itd. Dla maluchów są rozmaite gry i zabawy, warsztaty, malowanie twarzy i inne rozrywki.  To dobra okazja na zdobycie nowych znajomych, poznania nowych sposobów spędzania wolnego czasu, rozwinięcia nowego hobby. Do tego polska i niemiecka młodzież ma świetną okazję do poznania się na neutralnym terenie, spróbowania współpracy, wspólnej zabawy. Myślę, że festiwal w dużym stopniu przyczynia się do przełamywania barier między dwoma krajami, które pomimo istnienia Unii Europejskiej wcale się nie zmniejszyły. Dla starszej młodzieży wieczorami organizowane są koncerty rozmaitych grup z Polski i Niemiec. Są one z reguły płatne, ale ceny  nie są wysokie, najczęściej kilka euro. Więcej informacji na temat festiwalu i całorocznego programu towarzyszącego można znaleźć na stronie www.fokusfestival.eu

 

Regiony: 

Dodaj komentarz

CAPTCHA
Poniższe zadanie ma na celu stwierdzenie, czy jesteś człowiekiem, a tym samym przeciwdziałanie spamowi. Jeśli nie możesz odczytać napisu z obrazka, odśwież okno przeglądarki.
Graficzne pułapki CAPTCHA
Wprowadź znaki widoczne na obrazku.